DİKEY İŞLEME MERKEZLİ CNC FREZE TEZGAHLARINDA MAKRO PROGRAMLAR KULLANILARAK DÜZ DİŞLİLERİN İMALATI

SONUÇ
CNC tezgahlarında silindirik düz dişli imalatında özel çakılar (Modül çakısı, Azdırma...vb) kullanılmadan
piyasada ucuz ve bol miktarda bulunan parmak freze çakıları ile imalat yapılabilmektedir. Ancak, özellikle CNC freze tezgahlarında modülü büyük olan dişlilerin imalatlarının rahat bir şekilde yapılabileceği, modülü
küçük olan dişlilerin imalatlarının parmak freze çakısının çapından dolayı, G41 ve G42 çap telafisi kodlarının sorun oluşturabileceği görülmüştür. Parmak freze çakısının çapı imalatı yapılacak olan dişlilerin diş dibi yan radyüsünden büyük olduğu zaman, çakı kesme yolu çakışmaktadır. Bu durumda modülü küçük olan dişlilerin imaladarında bir problem olarak ortaya çıkmaktadır. Ayrıca, dişlilerin imalatları herhangi bir yüzeyin eğri denklemleri ile (evolvent eğrileri) yapıldığından, CNC tezgahının çakı radyüsü ilavesi ile ilgili olan G41 ve G42 kullanılamamaktadır. Böyle bir imalat için, bu kodlar kullanıldığı zaman, imalatı düşünülen silindirik düz
dişlilerin imalatı için hazırlanan genel CNC imalat programı, döngüler yardımıyla elde edilen koordinat
noktalarını, kendi içerisinde bir takım yuvarlatmalar yaparak, küçükte olsa bir değişiklik yapabilmektedir. Bu
durum da imalatı yapılan dişlinin hassasiyetini olumsuz olarak etkilemektedir. İmalat süresi göz önüne
alındığında, CNC Tezgahlarında dişliler imal edilirken, bir seferde yan yana dizilmiş birkaç dişlinin imalatı, çeşitli kopyalama kodlan (G51.1 vb) kullanılarak yapılabilmektedir. Piyasada, hassas silindirik düz dişlilerin
sadece belirli firmaların ürettikleri, özel dişli imalat tezgahlarına ihtiyaç duyulmadan, genel amaçlı CNC freze
tezgahlarında da dişli yapılabileceğinin, geliştirilen bu program ile dişlinin, diş sayısı, modülü ve gerek duyulursa basınç açısının değiştirilmesiyle istenilen modül ve diş sayısında düz dişlilerin imalatlarının yapılabileceği görülmüştür.

CNC Torna Tezgah Nasıl Çalışır

Tornalama, parçanın dönme, kesici takımın ilerleme hareketi ile gerçekleştirilen bir talaş kaldırma işlemidir (Şekil 3.1). Takımın ilerleme hareketi parçanın simetri eksenine paralel veya dik olabilir. Hareketin simetri eksenine paralel olması haline boyuna tornalama, diğerine
alın tornalama denir. Tornalama işlemi, üniversal torna, çubuk işleme otomatları, NC veya CNC torna tezgahları gibi tezgahlarda yapılır.
Şekil 3.1 Tornalama işlemi Torna tezgahlarında dönel simetrik parçalar işlenir. Kesme hareketi için takımın ilerleme doğrultusu (Z) ve parçanın çapı (X ekseni) tanımlanmalıdır. Şekil 3.2 'de CNC torna tezgahı genel görünümü verilmiştir. CNC torna tezgahlarında özel takım tutucular vasıtasıyla kesici
takımın dönmesi ve iş parçasının sabit kalması sağlanarak bazı frezeleme işlemleri de yapılabilir (Şekil 3.3). CNC tezgahlarda iş parçasının işlenmesi için bütün tezgah hareketleri bilgisayarlı sayısal denetimle yapılmaktadır. Üretilen her parça, kesici takım hasara uğramadığı sürece aynı boyutlara sahiptir. CNC torna tezgahları ile, operatör hataları ortadan
kalkmış, üretim hızı arttırılmış ve çok daha hassas yüzey kaliteleri elde edilmiştir. BAÜ. MMF. Makina Müh. Bölümü Doç.Dr. Ali ORALCNC Takım Tezgahları Ders Notları Doç.Dr. Ali ORAL
37
Şekil 3.2 CNC Torna tezgahı
Şekil 3.3 C eksenli torna tezgahında yapılan frezeleme işlemlerine örnekler

Dişli Yedek Parçası İmalatı Kayseri

Delikli Ayna Tespit Vidasının Konumu Helis dişli çarkların ve büyük adımlı helisel olukların açılmasında dişli çark donanımı kullanmak gerekmektedir. Dişli çark donanımının son hareket iletim ve bağlantı yeri delikli ayna milidir. Mil dönme yaparak hareketi delikli aynaya, buradan da sonsuz vida mili vasıtasıyla sonsuz vida karşılık dişlisine, oradan iş parçasına iletilir. Böylece helisel dönme ilerleme sağlanmış olur. Bu işlemin olmasında delikli aynanın dönmesi gerekir. Resim 1.2: Tespit vidasının gösterilmesi
Bunu sağlamak için aynayı sıkan tespit vidasının dönme ve ilerleme anında açık
olması gerekir. Divizörle bölme işlemlerinde bu vida sıkılır, ayna sabitlenir, bölme
işleminden sonra tekrar açılır. Açılmazsa, ilerleme ve işin dönmesi engellenmiş olur. Bu
işleme dikkat edilmeli ve her yeni diş açmada tekrarlanmalıdır.